Kẻ đố kỵ nghĩ rằng nếu người hàng xóm của anh ta bị gãy chân, anh ta sẽ có thể đi bộ giỏi hơn.
Helmut Schoeck

Một trái tim an hòa là sự sống của xác thịt nhưng đố kị là sự mục ruỗng của xương.
(Thánh kinh)

Trong bối cảnh cơ chế thị trường, chuẩn bị cho hội nhập với kinh tế thế giới và thương mại quốc tế, hơn bao giờ cuộc sống và môi trường làm việc của chúng ta đang dần mang tính cạnh tranh rất cao. Cạnh tranh diễn ra từng ngày, từng giờ dưới nhiều hình thức nhất là ở các đô thị lớn và các môi trường làm việc nhiều áp lực, được trả lương tương đối khá, hay trong công sở…

Có cạnh tranh thì sẽ có đố kỵ. Cho dù bạn có muốn hay không muốn thì nó vẫn tồn tại trong công việc và trong cuộc sống thường ngày của bạn. Và cho dù bạn có là ai, thì bạn cũng giống tôi, cũng đã từng đố kỵ với một ai đó, cũng đã từng bị ai đó đố kỵ lại.

Bạn giỏi giang, có đố kỵ, bạn thành đạt, có đố kỵ, bạn giầu có và xinh đẹp, cũng có đố kỵ.

Bạn không có được một trong những điều đó, sẽ có sự đố kỵ trong suy nghĩ của bạn. Nó tồn tại song hành cùng mọi hoạt động của bạn. Nó gây cho bạn sự khó chịu, tức tối, nó có thể điều khiển suy nghĩ của bạn, điều khiển hành vi của bạn, dẫn tới những hành động ngớ ngẩn của bạn.

Có loại đố kỵ chỉ ở bên trên tiềm thức của bạn, loại này không mấy nguy hiểm.

Có loại nguy hiểm hơn, đó là loại đã ăn sâu vào tâm trí bạn, nhìn ai cũng thấy đố kỵ với họ, loại này sẽ làm cho trái tim bạn luôn có một màu đen che phủ, suốt ngày bạn phải lo tìm cách đối phó, tìm cách hạ bệ người mà bạn đố kỵ, điều đó sẽ khiến cho tâm hồn của bạn không có được sự bình an và bạn cũng sẽ chẳng có nổi lấy một phút thảnh thơi không mưu tính, bạn sẽ chẳng có được sự vui vẻ, niềm hạnh phúc trong cuộc sống.

Còn trong trường hợp bạn bị đố kỵ? Bạn sẽ làm gì? Chấp nhận nó hay tìm cách để đố kỵ lại? Liệu chúng ta có thể sống chung và điều khiển nó được không? Bản thân tôi có thể là một ví dụ như là minh chứng cho điều này. Và qua những trải nghiệm xương máu đó, tôi rút ra được khá nhiều điều thú vị.

Chúng ta có thể điều khiển được sự đố kỵ theo mấy cách thức sau:

1. Hãy nhận sự đố kỵ của người khác là vinh hạnh của mình

Chúng ta không chỉ phải nhẫn nại và kiềm chế lòng đố kỵ mà còn phải chịu đựng sự đố kỵ của người khác đối với mình. Khi người khác đố kỵ với những thành tích nhất định mà mình đạt được, bạn không nên vì thế mà thay đổi cuộc sống và hành vi bình thường, tự nhiên của mình, bạn nên nhận thức nó như một phần tất yếu của cuộc sống, có như thế mới có thể chịu đựng được sự đố kỵ. Nhưng việc phải chịu đựng và sống chung với sự đố kỵ là một điều hết sức khó chịu, sẽ gây ra cho người bị đố kỵ sự tủi thân và nỗi bất bình rất lớn. Đặc biệt là những hành động hạ thấp và chụp mũ có lúc khiến bạn không thể chịu đựng nổi.

Dưới tác động của sự đố kỵ, hoặc bạn sẽ vứt bỏ những hoài bão ấp ủ của mình khiến mình trở nên tầm thường, thậm chí lạc hậu, bạn sẽ co rúm mình lại vì khiếp sợ khiến cho bạn chẳng còn là chính bạn nữa. Hoặc bạn vinh hạnh và kiêu ngạo trước sự đố kỵ của người khác với mình. Nếu bạn ghi nhớ điều này và nhìn nhận sự đố kỵ chính là thể hiện sự bất lực, sự yếu kém và là một cách thức cực đoan mà người đố kỵ thực hiện để che giấu đi những khuyết điểm hạn chế của mình, bạn sẽ thấy được đó là sự khẳng định những thành tích của bạn theo hình thức phản diện, nó hoàn toàn không phải là sự đánh giá đúng đắn và khách quan. Nên bạn cũng không cần thiết phải để ý và canh cánh bên lòng về những điều đố kỵ này, hãy chung sống thản nhiên và tự hào với chúng. Bởi đơn giản, chúng không thể chứng minh bạn không có năng lực, trái lại chúng còn làm nổi bật những thành tích của bạn. Vì thế hãy lấy làm vinh hạnh và tự hào khi có người đố kỵ với bạn.

2. Xem sự đố kỵ của người khác là động lực của mình

Trong sự đố kỵ của người khác đối với mình còn có sự soi mói và bới lông tìm vết cay nghiệt. Bởi có một số người mượn cách soi mói để hạ thấp những thành tích và giá trị mà mình có được, nhằm đi đến phủ định kết quả của những việc bạn làm được. Bạn hãy lấy điều đó làm động lực và áp lực của mình, làm bậc thang để tiến cao thêm. Tư tưởng này là cách thức đúng đắn, tích cực để lý giải sự soi mói giả dối tiêu cực của người khác. Dụng ý của đối phương là đố kỵ, phủ định, công kích, còn thái độ của mình là tiếp thu, học tập và chuyển hóa thành động lực. Do vậy, bạn nên cảm ơn sự soi mói của người khác vì chính những sự soi mói đó có thể khiến bạn không bị lú lẫn đầu óc bởi niềm vui thành công, không đắm chìm trong sự kiêu hãnh nhất thời, giúp bạn giữ được đầu óc minh mẫn, sáng suốt để nhìn thấy được những khuyết điểm của mình, nhận rõ được phương hướng và mục tiêu phía trước.

3. Không nên kích động lòng đố kỵ của người khác

Người bị đố kỵ sẽ cẩn thận đề phòng và rất dễ khoác cho mình vẻ ngoài cao ngạo tự kiêu. Điều đó cũng là một phản ứng không tốt vì có thể gây ra ngộ nhận ở những người khác không đố kị với bạn. Tính cách thực sự của bạn khả ái hơn nhiều, nào phải bạn ngã mạn bất cần như thế.

Lòng đố kỵ chỉ có thể tránh né chứ không nên kích động. Nó giống như một tổ ong, bạn nên tránh xa chứ đừng chọc vào, nó sẽ đốt bạn. Đố kỵ là thứ tình cảm ở tầng thấp, không thể lý giải và khó chuyển đổi. Vậy nên, bạn không cần phải so bì làm chi, cũng không nên đối đầu với những người đố kỵ với mình. Bạn cũng không nên chọn thái độ cao ngạo và xa lánh mọi người vì nhìn quanh lúc nào cũng tưởng mọi người đang nghĩ không đúng và nghĩ xấu về bạn hay tìm cách “ phá” bạn. Bạn chỉ tiếp tục bước đi con đường bạn phải đi và nếu có thể tránh xa những người ghen ghét bạn.

Một giáo chủ tôn giáo đã dạy: “Nên giữ mình tránh xa đố kỵ, nó sẽ ăn tươi, nuốt sống, xóa sạch mọi hành vi tốt hệt như lửa thiêu đốt gỗ và hủy hoại tất cả.” (Muhammad)

4. Không nên bẻ cong nhuệ khí của mình

Sự đố kỵ giống như một con ruồi bay qua những bộ phận lành mạnh và bâu lại trên những chỗ đau.”(Arthur Chapman)

 

do kí

Người đố kỵ là người tự nhận thấy mình có những khiếm khuyết về năng lực hoặc tự cảm thấy thiếu khả năng trước mặt đối thủ và so sánh với những người có năng lực về sự nghiệp và thành tựu. Cho nên về bản chất hành vi đố kỵ là hành vi che giấu sự yếu kém, thiếu năng lực, là sự phản ánh những yếu kém và ích kỷ bên trong. Nói khác đi đây là một trong những hạt giống xấu, tiêu cực, có thể làm cho bản thân người đố kị mất đi sự an bình và luôn suy tính cách hạ bệ người khác. Suy cho cùng họ thật bất hạnh! Chính vì thế chúng ta hà tất phải vất bỏ những mục tiêu, mong muốn của bản thân để thích ứng với những phản ứng tiêu cực, nhất thời này. Hãy để mọi người nói, đó là việc của họ, chúng ta vẫn cứ đi theo con đường riêng của mình.

5. Nên tìm cách làm giảm sự đố kỵ

Cần có tâm buông xả, là chớ nên chấp.

Đố kỵ là một loại tâm lý không lành mạnh. Đố kỵ và ảnh hưởng tiêu cực của nó không thể tiêu diệt một cách triệt để nhưng có thể làm yếu đi. Sự cố gắng của mọi người có thể làm cho nó suy yếu để nó không cản trở sự thành công trong sự nghiệp. Nếu bạn gắng hòa hợp và có lòng cảm thông với người đố kỵ, không thù hận thì bạn sẽ làm được điều đó.

Nếu như bạn và tôi, chúng ta cùng sáng suốt nhận thức được điều này có thể chúng ta sẽ tìm ra được con đường đúng đắn để bỏ sự đố kỵ trong cuộc sống, trong giao tiếp, trong công việc. Tìm điểm chung, bỏ điểm khác biệt, lấy điểm tương đồng hóa giải điều bất đồng. Nên xem đương sự có hành vì đố kỵ là đối tượng giao tiếp bình thường, tạo cho họ chút lòng tin nơi mình, tạo cho họ có được sự độ lượng từ sự độ lượng của mình, thành tâm giúp đỡ họ…sẽ khiến họ tự nhận ra yếu điểm của mình, nhận ra những sai trái của mình, từ đó sẽ hạn chế được sự đố kỵ. Điều quan trọng là bạn phải có lòng độ lượng, và không vì cái ngã mạn của mình.

Tại sao thế?

Vì nếu bạn không có tấm lòng độ lượng cũng đồng nghĩa với việc đang tồn tại trong bạn trạng thái tâm lý sợ người khác vượt qua mình, sẽ dẫn tới hành vì đố kỵ của bạn với những người khác.

Các bạn và tôi, chúng mình cùng tránh đi đố kỵ, nhưng nếu không còn cách nào, chúng ta sẽ đối mặt với thói tật này và hóa giải nó với tâm buông xả, theo cách độ lượng nhất của mình nhé.

Nguyễn Thanh Mai
Theo dotchuoinon.com